<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.3 20210610//EN" "JATS-journalpublishing1-3.dtd">
<article article-type="research-article" dtd-version="1.3" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xml:lang="ru"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">innosfera</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="ru">Наука и инновации</journal-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>Science and Innovations</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn pub-type="ppub">1818-9857</issn><issn pub-type="epub">2412-9372</issn><publisher><publisher-name>Издательский дом «Белорусская наука»</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id custom-type="elpub" pub-id-type="custom">innosfera-1077</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="heading"><subject>Research Article</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="section-heading" xml:lang="ru"><subject>ЦИФРОВАЯ ПЕРСПЕКТИВА</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="section-heading" xml:lang="en"><subject>DIGITAL PERSPECTIVE</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title>Технологии ИИ в научной библиотеке: от цифровой трансформации к интеллектуальной поддержке исследований</article-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>AI technologies in the scientific library: From digital transformation to intelligent research support</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author" corresp="yes"><name-alternatives><name name-style="eastern" xml:lang="ru"><surname>Морозова</surname><given-names>И. А.</given-names></name><name name-style="western" xml:lang="en"><surname>Morozova</surname><given-names>I. A.</given-names></name></name-alternatives><bio xml:lang="ru"><p>Инна Александровна Морозова, научный сотрудник, магистр гуманитарных наук</p><p>научно-исследовательский отдел библиотековедения</p><p>Минск</p><p>URL: https://innosfera.belnauka.by</p></bio><bio xml:lang="en"><p>Inna A. Morozova, Researcher, Master of Humanities</p><p>Research Department of Library Science</p><p>Minsk</p><p>URL: https://innosfera.belnauka.by</p></bio><xref ref-type="aff" rid="aff-1"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff-1"><aff xml:lang="ru"><institution>Центральная научная библиотека им. Якуба Коласа НАН Беларуси</institution><country>Беларусь</country></aff><aff xml:lang="en"><institution>The Central Scientific Library named after Yakub Kolas of the National Academy of Sciences of Belarus</institution><country>Belarus</country></aff></aff-alternatives><pub-date pub-type="collection"><year>2026</year></pub-date><pub-date pub-type="epub"><day>14</day><month>08</month><year>2026</year></pub-date><volume>0</volume><issue>7</issue><fpage>65</fpage><lpage>72</lpage><permissions><copyright-statement>Copyright &amp;#x00A9; Морозова И.А., 2026</copyright-statement><copyright-year>2026</copyright-year><copyright-holder xml:lang="ru">Морозова И.А.</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="en">Morozova I.A.</copyright-holder><license xml:lang="ru" license-type="creative-commons-attribution" xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/" xlink:type="simple"><license-p>Данная работа распространяется под лицензией Creative Commons Attribution 4.0.</license-p></license><license xml:lang="en" license-type="creative-commons-attribution" xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/" xlink:type="simple"><license-p>This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.</license-p></license></permissions><self-uri xlink:href="https://innosfera.belnauka.by/jour/article/view/1077">https://innosfera.belnauka.by/jour/article/view/1077</self-uri><abstract><p>   Рассматриваются современные направления использования искусственного интеллекта и нейросетевых решений в библиотечно-информационной деятельности, обосновывается необходимость стратегического подхода к их практической реализации для повышения эффективности в системе генерации научных знаний.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="en"><p>   The article considers current trends in the use of artificial intelligence and neural network solutions in library and information services. The need for a strategic approach to their practical implementation is substantiated to increase the efficiency in generating scientific knowledge.</p></trans-abstract></article-meta></front><back><ref-list><title>References</title><ref id="cit1"><label>1</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Гаранина О.Д. Особенности роста знания в контексте информатизации научной деятельности / О.Д. Гаранина // Инновационные аспекты развития науки и техники : сб. избран. ст. IV Междунар. науч.-практ. конф. – Саратов, 2021. С. 106–111.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Гаранина О.Д. Особенности роста знания в контексте информатизации научной деятельности / О.Д. Гаранина // Инновационные аспекты развития науки и техники : сб. избран. ст. IV Междунар. науч.-практ. конф. – Саратов, 2021. С. 106–111.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit2"><label>2</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">О мерах по реализации Указа Президента Республики Беларусь от 07. 04. 2022 г. № 136 : постановление Совета Министров Респ. Беларусь от 21. 04. 2023 г. № 280 // https://pravo.by/document/?guid=12551&amp;p0=C22300280.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">О мерах по реализации Указа Президента Республики Беларусь от 07. 04. 2022 г. № 136 : постановление Совета Министров Респ. Беларусь от 21. 04. 2023 г. № 280 // https://pravo.by/document/?guid=12551&amp;p0=C22300280.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit3"><label>3</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Лаврик О.Л. Поддержка научных исследований как направление деятельности библиотек / О.Л. Лаврик, Т.А. Калюжная // Библиотековедение. 2020. Т. 69, № 6. С. 567–579.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Лаврик О.Л. Поддержка научных исследований как направление деятельности библиотек / О.Л. Лаврик, Т.А. Калюжная // Библиотековедение. 2020. Т. 69, № 6. С. 567–579.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit4"><label>4</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Степанов В.К. Пользователецентричная модель работы научной библиотеки / В.К. Степанов // Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы. 2023. № 3. С. 11–16.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Степанов В.К. Пользователецентричная модель работы научной библиотеки / В.К. Степанов // Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы. 2023. № 3. С. 11–16.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit5"><label>5</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Бричковский В.И. Перспективы применения систем генеративного искусственного интеллекта в библиотечно-информационной деятельности / В.И. Бричковский // Библиотеки в информационном обществе: сохранение традиций и развитие новых технологий : тема 2024 г. – Библиотечно-информационная деятельность в среде меняющихся социальных условий и технологических инноваций : докл. VI Междунар. научн. конф., Минск, 5–6 дек. 2024 г. – Мн., 2024. С. 60–67.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Бричковский В.И. Перспективы применения систем генеративного искусственного интеллекта в библиотечно-информационной деятельности / В.И. Бричковский // Библиотеки в информационном обществе: сохранение традиций и развитие новых технологий : тема 2024 г. – Библиотечно-информационная деятельность в среде меняющихся социальных условий и технологических инноваций : докл. VI Междунар. научн. конф., Минск, 5–6 дек. 2024 г. – Мн., 2024. С. 60–67.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit6"><label>6</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">О технологиях искусственного интеллекта: модельный закон от 18. 04. 2025 г. № 58-8: принят на 58-м пленарном заседании Межпарламентской Ассамблеи государств – участников СНГ // https://iacis.ru/baza_dokumentov/modelnie_zakonodatelnie_akti_i_rekomendatcii_mpa_sng/modelnie_kodeksi_i_zakoni.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">О технологиях искусственного интеллекта: модельный закон от 18. 04. 2025 г. № 58-8: принят на 58-м пленарном заседании Межпарламентской Ассамблеи государств – участников СНГ // https://iacis.ru/baza_dokumentov/modelnie_zakonodatelnie_akti_i_rekomendatcii_mpa_sng/modelnie_kodeksi_i_zakoni.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit7"><label>7</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Pulse of the Library 2025 // https://zenodo.org/records/17376386.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Pulse of the Library 2025 // https://zenodo.org/records/17376386.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit8"><label>8</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Pulse of the Library report from Clarivate – full survey findings // https://zenodo.org/records/13627540.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Pulse of the Library report from Clarivate – full survey findings // https://zenodo.org/records/13627540.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit9"><label>9</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Ковалевский А. Искусственный интеллект как рабочий инструмент: специалистам в помощь, пользователям во благо / А. Ковалевский // Библиотека. 2024. № 7. С. 19–24.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Ковалевский А. Искусственный интеллект как рабочий инструмент: специалистам в помощь, пользователям во благо / А. Ковалевский // Библиотека. 2024. № 7. С. 19–24.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit10"><label>10</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Ярутич Д.А. Интеграция технологий искусственного интеллекта в стратегии поисковой оптимизации библиотечного сайта // https://rlst.by/informational-resources/izdania/ib-1-2025/.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Ярутич Д.А. Интеграция технологий искусственного интеллекта в стратегии поисковой оптимизации библиотечного сайта // https://rlst.by/informational-resources/izdania/ib-1-2025/.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit11"><label>11</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">IFLA Statement on libraries and artificial intelligence // https://repository.ifla.org/handle/123456789/1646.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">IFLA Statement on libraries and artificial intelligence // https://repository.ifla.org/handle/123456789/1646.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit12"><label>12</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Земсков А.И. Аналитический обзор использования ИИ в библиотеках мира / А.И. Земсков, А.Ю. Телицына // Информационные технологии, компьютерные системы и издательская продукция для библиотек : сб. докл. 28-й Междунар. конф. и выставки «LIBCOM–2024» (г. Суздаль, 17–22 нояб. 2024 г.) / М-во науки и высш. образования Рос. Федерации, Гос. публич. науч.-техн. б-ка России. – М., 2025. С. 78–83.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Земсков А.И. Аналитический обзор использования ИИ в библиотеках мира / А.И. Земсков, А.Ю. Телицына // Информационные технологии, компьютерные системы и издательская продукция для библиотек : сб. докл. 28-й Междунар. конф. и выставки «LIBCOM–2024» (г. Суздаль, 17–22 нояб. 2024 г.) / М-во науки и высш. образования Рос. Федерации, Гос. публич. науч.-техн. б-ка России. – М., 2025. С. 78–83.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit13"><label>13</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Мельникова Е.В. Искусственный интеллект как природоподобная технология и его применение в информационном и библиотечном деле / Е.В. Мельникова // Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы. 2024. № 8. С. 1–6.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Мельникова Е.В. Искусственный интеллект как природоподобная технология и его применение в информационном и библиотечном деле / Е.В. Мельникова // Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы. 2024. № 8. С. 1–6.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit14"><label>14</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Ram B. Transforming libraries: the impact of artificial intelligence // https://www.researchgate.net/publication/377415609_Transforming_libraries_The_impact_of_artificial_intelligence.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Ram B. Transforming libraries: the impact of artificial intelligence // https://www.researchgate.net/publication/377415609_Transforming_libraries_The_impact_of_artificial_intelligence.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit15"><label>15</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Степанов В.К. Искусственные нейросети в российских библиотеках: современное состояние и программа внедрения / В.К. Степанов, В.М. Лютецкий // Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы. 2025. № 1. С. 7–12.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Степанов В.К. Искусственные нейросети в российских библиотеках: современное состояние и программа внедрения / В.К. Степанов, В.М. Лютецкий // Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы. 2025. № 1. С. 7–12.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit16"><label>16</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Шалагин Н.Д. Обзор алгоритмов семантического поиска по текстовым документам // https://cyberleninka.ru/article/n/obzor-algoritmov-semanticheskogo-poiska-po-tekstovym-dokumentam.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Шалагин Н.Д. Обзор алгоритмов семантического поиска по текстовым документам // https://cyberleninka.ru/article/n/obzor-algoritmov-semanticheskogo-poiska-po-tekstovym-dokumentam.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit17"><label>17</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Лушников П. Разумное применение ИИ и вызовы традиционным библиотечным процессам : [презент.] // https://disk.yandex.com/d/heSn_cwUZSNl2w/2025-05-23.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Лушников П. Разумное применение ИИ и вызовы традиционным библиотечным процессам : [презент.] // https://disk.yandex.com/d/heSn_cwUZSNl2w/2025-05-23.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit18"><label>18</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Каптерев А.И. Когнитивный менеджмент и искусственный интеллект в библиотеках: возможности и особенности / А.И. Каптерев // Научные и технические библиотеки. 2023. № 6. С. 113–137.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Каптерев А.И. Когнитивный менеджмент и искусственный интеллект в библиотеках: возможности и особенности / А.И. Каптерев // Научные и технические библиотеки. 2023. № 6. С. 113–137.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit19"><label>19</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Developing a library strategic response to Artificial Intelligence // https://www.ifla.org/g/ai/developing-a-library-strategic-response-to-artificial-intelligence/#:~:text=AI%20will%20be%20used%20to,retrieve%20book%20stock%20on%20demand.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Developing a library strategic response to Artificial Intelligence // https://www.ifla.org/g/ai/developing-a-library-strategic-response-to-artificial-intelligence/#:~:text=AI%20will%20be%20used%20to,retrieve%20book%20stock%20on%20demand.</mixed-citation></citation-alternatives></ref></ref-list><fn-group><fn fn-type="conflict"><p>The authors declare that there are no conflicts of interest present.</p></fn></fn-group></back></article>
